WSTĘP
Czy może być coś bardziej relaksującego niż słoneczna, letnia niedziela z kawą na tarasie z widokiem na jeden z cudów Doliny Pałaców i Ogrodów Kotliny Jeleniogórskiej? A po kawie spacer po parku i podziwianie pięknej architektury? To był znakomity, relaksujący czas, chwile, do których wracam z wielką przyjemnością i uśmiechem. A pałac w Wojanowie wraz ze swoim architektonicznym i przyrodniczym otoczeniem przeniósł mnie w czasie i przestrzeni.
LOKALIZACJA
- Miejscowość: Wojanów,
- Ulica: Wojanów 8
- gmina: Mysłakowice
- powiat: karkonoski
- Województwo: dolnośląskie
- Lokalizacja GPS: 50.875396, 15.813754
HISTORIA
Historia majątku w Wojanowie sięga XIII wieku – pierwsza wzmianka to rok 1281 i nazwisko Eberharda von Schildau. Od połowy XIV wieku do roku 1727 Wojanów należał do rodu von Zedlitz (poza początkiem XVI stulecia, gdy należał do Antona I Schaff-Gotscha). To za czasów tej rodziny zbudowano pałac – w latach 1603-1607. W 1642 roku został spalony przez Szwedów, odbudował go 25 lat później Christoph von Zedlitz.
W połowie XVIII wieku właścicielem Wojanowa (oraz Dąbrowice i Wojanowa-Bobrowa) został kupiec jeleniogórski Daniel von Buchs. Zlecił on przebudowę pałacu w stylu barokowym. Kolejni nowi właściciele pojawiali się w wieku XIX – w 1817 roku był to hrabia von Rothkirch, w 1831 – tajny radca sądowy Królestwa Prus Carl Albrecht Wilhelm Ike. I wkrótce zlecił przebudowę pałacu w stylu neogotyckim (1832-1834).
Ike był właścicielem Wojanowa krótko, bo zaledwie 8 lat (przeniósł się do Królestwa Polskiego). Po nim właścicielem pałacu został król Prus Fryderyk Wilhelm III. Darował go swojej córce Luizie Niderlandzkiej. Wówczas to miała miejsce kolejna przebudowa pałacu – zmieniono elewację ogrodową, powstała sala balowa oraz 2 oranżerie z obu stron budynku głównego. Przebudowy tej dokonał Friedrich August Stüler (lub Hermann Wentzel). Obok zmian w bryle i strukturze pałacu zajęto się wówczas także parkiem, który zaprojektował Peter Joseph Lenne, sprawujący funkcję dyrektora pruskich ogrodów królewskich.
W 1906 roku pałac został odnowiony. Do 1945 roku jeszcze kilkakrotnie zmieniał właścicieli. W czasie II wojny światowej przetrzymywani w nim byli jeńcy wojenni – robotnicy przymusowi pracujący w fabryce papieru w Dąbrowicy.
Pałac przetrwał wojenną zawieruchę, ale został splądrowany. Nowe władze przeznaczyły go na biura i mieszkania PGR. Wiązało się to niestety z przebudową wnętrz na małe lokale. Gdy PGR-y zostały zlikwidowane, pałac opustoszał i ulegał niszczeniu. W 1995 roku przeszedł w ręce prywatnego właściciela, który w 1997 roku rozpoczął prace remontowe obiektu. Niestety, pożar w 2002 roku zniszczył zabytkowy pałac wraz z efektem dotychczasowych prac remontowych.
W 2004 roku nastąpiła kolejna zmiana właścicielska zespołu pałacowo-parkowego w Wojanowie. Od tego czasu należy on do spółki „Pałac Wojanów”, która w latach 2005-2008 gruntownie odrestaurowała całe założenie z przeznaczeniem na hotel, restauracje, kawiarnię, winiarnię, miejsca dla uprawiania sportów i relaksu. Nową funkcję uzyskał nie tylko sam pałac (w którym umieszczono pokoje hotelowe, sale balową, restaurację i winiarnię), ale i obiekty mu towarzyszące, czyli: oficyna (pokoje hotelowe), stajnia (pokoje hotelowe, restauracja, oranżeria), spichlerz (pokoje hotelowe) i stodoła (pokoje hotelowe, recepcja, basen, spa, siłownia).
CIEKAWOSTKI
- Przebudowę pałacu w latach 1832-1834 przypisuje się słynnemu Karlowi Friedrichowi Schinklowi, choć najprawdopodobniej odpowiedzialni za nią są jego uczniowie.
- Zachowany w elewacji frontowej podwójny portal pochodzi z 1607 roku (o czym świadczy napis: ERBAUT 1607), a więc z pierwszej rezydencji w tym miejscu. W portalu tym znajdują się także 16 tarcz herbowych.
- Oryginalna stodoła została rozebrana w latach 80. XX wieku, na początku XXI stulecia zrekonstruowano ją.
- Fontanna w strefie podjazdowej do pałacu pochodzi z Rybarzowic (gm. Bogatynia) – wsi, która została zlikwidowana na skutek działalności Kopalni Węgla Brunatnego Turów.
STAN OBECNY
Pałac wraz z budynkami towarzyszącymi jest w znakomitym stanie, dzięki remontowi i adaptacji na hotel. Od 28 lipca 1950 znajduje się w rejestrze zabytków (pod numerem 240; oficyna, stajnia i spichlerz zostały wpisane 10 października 2005 – pod numerem 592/A/05/1-5).
ZWIEDZANIE
Ze względu na pełnioną funkcję hotelową pałacu nie można zwiedzać, ale można skorzystać z możliwości noclegu w jego wnętrzach. Otwarty za to jest pałacowy park i kawiarnia (pozostałe punkty gastronomiczne zapewne także). Do pałacu można przyjechać autem, rowerem, ale i pociągiem – stacja Wojanów na czynnej linii kolejowej 274/493 Wrocław Świebodzki – Zgorzelec (– Görlitz) znajduje się niecałe 1,5 km w kierunku północno-wschodnim.
WRAŻENIA Z MIEJSCA
Dolny Śląsk to pudełko pełne szlachetnych kamieni. Niektóre z nich są nieoszlifowane, popękane, wydają się wręcz brzydkie. Ale to kwestia doprowadzenia ich do właściwego stanu. Inne, z kolei, są oszlifowane, lśnią swym blaskiem, przyciągając jak magnes. I do tej drugiej grupy należy pałac w Wojanowie – podniesiony z ruiny i przeniesiony dzięki temu do tych, które lśnią i zachwycają.
ZOBACZ TEŻ
- pałac w Łomnicy
- pałac Lenno w Łupkach
- pałac w Mysłakowicach
- pałac w Bukowcu
- inne zabytki w powiecie karkonoskim
- pałace w Polsce
ŹRÓDŁA INFORMACJI
- Napierała Piotr, Pałac w Wojanowie, Fundacja Doliny Pałaców i Ogrodów Kotliny Jeleniogórskiej, Wrocław 2008
- dolnyslask.travel
- szlakzamkowipalacow.eu
- zabytek.pl
- mapy.zabytek.gov.pl
- Wikipedia
- palac-wojanow.pl
- zgorzelec.naszemiasto.pl
- OpenStreetMap


































































Data wykonania zdjęć: 19.07.2025, 20.07.2025









