WSTĘP
Powracam na toruńskie ulice, do cyklu prezentującego dokonania projektanta, mistrza murarskiego Georga Sopparta. By zaprezentować kolejne dzieło twórcy, zawędrujemy na Bydgoskie Przedmieście, na róg ulic: Bydgoskiej i Kochanowskiego.
LOKALIZACJA
- Miejscowość: Toruń
- Ulica: Jana Kochanowskiego 1
- gmina: –
- powiat: –
- Województwo: kujawsko-pomorskie
- Lokalizacja GPS: 53.010159, 18.574445
HISTORIA
Kamienica przy ulicy Kochanowskiego 1 została zbudowana w roku 1886. Zaprojektował ją Georg Soppart (1854-1896), mistrz murarski, właściciel firmy budowlanej. Była to jedna z pierwszych realizacji mistrza, który do Torunia przyjechał w 1880 roku (urodził się w Brzegu na Śląsku). Inwestorem był prawdopodobnie C. Hass.
To jedno z tych miejsc, które nie leży na uboczu, a przy jednej z ważniejszych ulic tej części miasta. Jednak trudno znaleźć w literaturze i w internecie szczegółową historię kamienicy. Poza jednym ważnym faktem – w latach 1905-1906 mieszkał w niej Stanisław Przybyszewski (1868-1927) – pisarz, poeta, dramaturg Młodej Polski. Nie mieszkał sam, a z Jadwigą Kasprowicz, żoną poety Jana Kasprowicza. Podczas tego pobytu w Toruniu Jadwiga rozwiodła się z Janem i wzięła ślub ze Stanisławem. Przybyszewski, mieszkając przy Kochanowskiego 1, leczył się z alkoholizmu i tworzył – tu powstały jego dzieła – dramaty: „Odwieczna baśń” i „Śluby”, a także powieść „Spowiedź”.
Dziś kamienica zaprojektowana przez Sopparta nadal służy swoim celom mieszkalnym, stanowiąc ozdobę tej części Torunia.
CIEKAWOSTKI
- Kamienica przy ul. Kochanowskiego 1 nie była jedynym miejscem w Toruniu związanym z Przybyszewskim – wcześniej, bo w 1881 roku artysta rozpoczął naukę w miejscowym gimnazjum, zaś przez kilka tygodni 1924 roku mieszkał w pensjonacie „Zofiówka” przy ulicy Bydgoskiej 26.
- Datę budowy kamienicy możemy znaleźć w ślusarce drzwi wejściowych – po prawej stronie; po lewej zaś znajduje się monogram HC, wskazujący na inwestora.
- Wejście do narożnej kamienicy znajduje się od ulicy Jana Kochanowskiego (numer 1), ale możemy spotkać się także z adresem ul. Bydgoska 100.
STAN OBECNY
Kamienica jest w dobrym stanie, choć tu i ówdzie na elewacji widać upływający czas.
ZWIEDZANIE
Kamienicę można bez problemu oglądać z zewnątrz.
WRAŻENIA Z MIEJSCA
Uwielbiam klimat Bydgoskiego Przedmieścia, uwielbiam też architektoniczną twórczość Georga Sopparta. Trzy kondygnacje, każda inna; druga i trzecia z dominującą cegłą, ale przecież mamy i boniowanie, i portal przypominający łuk triumfalny, i naczółki, i wydatny gzyms. Są nawet, choć trudniej zauważalne, maszkarony. Ale warto także zwrócić uwagę na emaliowane tablice z nazwą ulicy (Bydgoska) i wskazującą na kierunek numeracji. No i na uchwyty po obu stronach wejścia – pytanie, czy na flagi, czy na latarnie?
ZOBACZ TEŻ
- kamienica przy ulicy Henryka Sienkiewicza 11 w Toruniu
- kamienica przy ulicy Henryka Sienkiewicza 13 w Toruniu
- kamienica przy ulicy Henryka Sienkiewicza 15 w Toruniu
- kamienica przy ulicy Henryka Sienkiewicza 16 w Toruniu
- willa przy ul. Bydgoskiej 26 w Toruniu
- kamienice
- zabytki Torunia
ŹRÓDŁA INFORMACJI
- toruntour.pl
- turystyka.torun.pl
- Wikipedia
- Pszczółkowski Michał, „Toruńska kamienica czynszowa w latach 1850-1914”, Towarzystwo Naukowe w Toruniu, Toruń 2021
- OpenStreetMap




























Zdjęcia wykonane 11.03.2026









