Najstarszy budynek świecki na Śląsku, jeden z najstarszych zamków w Polsce znajduje się we wsi Łupki, tuż obok Wlenia. To, bez wątpienia, jedno z najciekawszych miejsc, jakie zobaczyłem i zwiedziłem podczas tegorocznego urlopu na Dolnym Śląsku. Świadomość, że stąpam po pozostałościach budowli, której najstarsze fragmenty mają ponad 850 lat, z pewnością czyniła zwiedzanie wyjątkowym. No i przepiękne widoki z wysokiej wieży, także na pobliski Wleń, widoczny jak na dłoni. Cofnijmy się jednak aż do… X wieku. Wtedy to bowiem funkcjonował w tym miejscu gród z obronnym wałem. Około 1160 roku, z inicjatywy księcia Bolesława Wysokiego, rozpoczęto budowę zamku. Trwała ona z przerwami przez kilka wieków – rozróżnia się 6 faz rozbudowy, w trakcie których powstawały kolejne wieże, mury, czy następowała przebudowa niektórych zamkowych części. Kres trwałości budowli przyniosła wojna trzydziestoletnia, podczas której w 1646 roku zamek został spalony i opuszczony. Nie przystąpiono do jego odbudowy, a nawet wykorzystano część materiału budowlanego do wzniesienia pobliskiego pałacu. Prawie 1,5 wieku później zainteresowano się zamkowymi ruinami, ale w sensie turystycznym – na początku XIX stulecia zwiedzili go m.in.: John Quincy Adams (ówczesny wysłannik dyplomatyczny USA do Prus, a później 6. prezydent USA) i późniejszy cesarz Wilhelm I z małżonką. Pod koniec XIX wieku ruiny zostały odgruzowane, a wieża zabezpieczona i zaadaptowana na punkt widokowy. W wieku XX kilkakrotnie przeprowadzono na zamku prace konserwacyjne i zabezpieczające. Nie zapobiegły one katastrofie budowlanej 9 kwietnia 2006, kiedy runął mur południowo-zachodni, natomiast wieża przechyliła się. Pace zabezpieczające podjęto dopiero 3 lata później, ale były one skuteczne i od 2018 roku Zamek Wleń (Lenno) ponownie cieszy oczy turystów. I to nie tylko wspomniana wieża, ale i ruiny zamkowej kaplicy, budynków mieszkalnych, czy dawnej kuchni. Na terenie zamku można też nabyć pamiątki i chwilę odpocząć – na ławkach lub na… hamaku.

• Miejsce: Łupki, gm. Wleń, pow. lwówecki, woj. dolnośląskie
• Lokalizacja GPS: 51.017538, 15.663046
• Kalendarium: ok. 1160 – rozpoczęcie budowy; do 1. poł. XIII w. – powstały: dom mieszkalny, kaplica, 2 wieże zamku górnego; 1377-1391 – powstał mur od strony południowej i nowy budynek mieszkalny; 2 poł. XIV w. – budowa nowej cylindrycznej wieży; 2 poł. XVI w. – przebudowa zamku (m.in. wymiana dachów, budowa instalacji wodociągowej); 1646 – zniszczenie zamku w trakcie wojny trzydziestoletniej; k. XIX w. – odgruzowanie ruin i przygotowanie wieży na punkt widokowy; 1936-1937 – zabezpieczenie murów wieży; 1955-1956 – prace konserwacyjne; 2009 – prace zabezpieczające wieżę i odbudowa muru zniszczonego w 2006; od 2018 – ponownie udostępniony do zwiedzania
• Stan: trwała ruina
• Inne: wpisany do rejestru zabytków 13.11.1961 pod numerem 968 (05.10.2004 – 388/968)
• Możliwość zwiedzania: tak (wejście biletowane)
• Źródła: mapy.zabytek.gov.pl, zabytek.pl, Wikipedia, Wikipedia, zameklenno.pl, OpenStreetMap
• Zdjęcia wykonane: 2025-07-24