Sięgam dziś do archiwum, choć nie tak odległego, bo do wakacyjnego wyjazdu 2021 do Sanoka. Jazda drogami szybkiego ruchu, jeszcze nie wszędzie w Polsce możliwa, jest wygodna, ale uniemożliwia zwiedzanie mijanych miejsc. I dlatego, wybierając drogi krajowe i wojewódzkie, po drodze do Sanoka zatrzymaliśmy się we wsi Lutcza, by zobaczyć tamtejszy kościół pw. Wniebowzięcia NMP. Uściślając – starszy kościół (zarazem filialny miejscowej parafii), gdyż we wsi znajduje się także młodszy, parafialny, z połowy ubiegłego wieku. Starszy jest drewniany, na podmurówce z kamienia. Został wzniesiony w 1 połowie XV wieku z fundacji Domaradzkich z Gryfitów. Ciekawie wygląda dobudowana w 1 połowie XVI wieku murowana zakrystia. Świątynia posiadała także XVII-wieczną wieżę, ale nie przetrwała ona pożaru w 1670 roku i nie została odbudowana. Patrząc na kościół i stan, w jakim się znajduje można by sądzić, że to wcale nie tak stara budowla; jej bardzo dobry stan to jednak efekt kilkuletnich prac konserwatorskich. Niestety, nie udało nam się zobaczyć go wewnątrz, ale musielibyśmy wcześniej umówić się telefonicznie na zwiedzanie, a to kwestia dość problematyczna w długiej podróży. Zobaczyliśmy natomiast również, stojącą obok, murowaną dzwonnicę z około 1722 roku z zawieszonym dzwonem – niestety, nie znalazłem nigdzie informacji na jego temat (szkoda, tym bardziej, że temat dzwonów interesuje mnie ostatnio coraz bardziej). Niemniej położenie kościoła na lekkim wzniesieniu, w otoczeniu starych drzew znakomicie wprowadziło nas w krajobraz Gór Sanocko-Turczańskich, do których zmierzaliśmy.

• Miejsce: Lutcza, gm. Niebylec, pow. strzyżowski, woj. podkarpackie
• Wyznanie: rzymskokatolickie
• Diecezja: rzeszowska
• Dekanat: czudecki
• Kalendarium: 1 poł. XV w. – budowa; 1 poł. XVI w. – dobudowa murowanej zakrystii; 1 poł. XVII w. – remont i dobudowa wieży (nie istnieje); 1722 – remont po pożarze w 1670; 1976 – remont; 2011-2017 – prace remontowe
• Stan: bdb
• Możliwość zwiedzania: tak (po wcześniejszym uzgodnieniu telefonicznym)
• Inne: wpisany do rejestru zabytków 09.02.1960 pod numerem 265/ZN/60 i 07.08.2013 pod numerem A-1172
• Źródła: Wikipedia, mapy,zabytek.gov.pl, zabytek.pl, Wikipedia, strona parafii, OpenStreetMap
• Zdjęcia wykonane: 2021-07-14