Całkiem niedawno utworzyłem osobistą listę „must visit” (którą prezentuję co jakiś czas na swoim imiennym, autorskim profilu FB i IG) – miejsc, które bardzo chcę odwiedzić, zobaczyć, poznać. Wśród nich znajduje się dość spory obszar Żuław. Duży, gdyż dla mnie zupełnie nieznany, a zachęcający do odwiedzenia licznymi miejscowościami, zabytkami, widokami. Jak na razie udało mi się to tylko częściowo, ale początek jest bardzo obiecujący. W drodze powrotnej z krótkiego urlopu u nasady Mierzei Wiślanej zahaczyliśmy rodzinnie o kilka miejsc, wśród których znalazł się Nowy Staw z podcieniowym domem przy ulicy Gdańskiej 11. To jeden z zabytków stanowiących niemalże symbol tych ziem, a to za sprawą podcienia (w tym konkretnym przypadku wspartego na sześciu kolumnach), elementów budownictwa szkieletowego i drewnianego. Tych cech charakterystycznych jest więcej – podzielone na kwatery okna, okiennice, czy zdobione drzwi. Dom w Nowym Stawie ucieszył mnie swoim dobrym stanem, choć tak naprawdę trudno jednoznacznie stwierdzić, czy jest obecnie zamieszkany. Wiadomo, że jeszcze całkiem niedawno mieścił na parterze sklep spożywczy. Odwiedzając to miejsce koniecznie trzeba też zwrócić uwagę na pozostałości pobliskiej bramy i brukowany wjazd oraz na jeden z najważniejszych skarbów miejsca – czyli napis fundacyjny na belce powyżej belek podcienia, wskazujący na rok budowy: 1820. Dom w Nowym Stawie zachwycił, ale to nie był jedyny tego typu zabytek, który udało mi się zobaczyć w miniony weekend i mam nadzieję, że nie ostatni, który zobaczyłem na Żuławach.

• Miejsce: Nowy Staw, gm. Nowy Staw, pow. malborski, woj. pomorskie
• Kalendarium: 1820 – budowa
• Stan: bdb-
• Możliwość zwiedzania: nie (tylko z zewnątrz)
• Inne: –
• Źródła: Wikipedia, Karolina Manikowska, Tomasz Wąsik, Żuławy rowerem, Wydawnictwo Region, Gdynia 2017; mapy.zabytek.gov.pl, zabytek.pl, OpenStreetMap
• Zdjęcia wykonane: 2022-07-04