WSTĘP
Po raz pierwszy odwiedziłem Hel w roku 1991. To była znakomita wyprawa, która mocno wpłynęła na moją pisarską twórczość, miłość do podróżowania oraz do Półwyspu Helskiego. Wracałem tam kilka razy już jako osoba dorosła, w obecnym tysiącleciu. W roku 2010 wykonałem kilka zdjęć miejscowego dworca kolejowego, a kilka dni temu na helską stację zajrzałem ponownie.
LOKALIZACJA
- Miejscowość: Hel
- Ulica: Dworcowa 1
- Gmina: –
- Powiat: pucki
- Województwo: pomorskie
- Lokalizacja GPS: 54.610991, 18.801296
HISTORIA
Historia dworca kolejowego w Helu jest ściśle związana z historią kolei na Półwyspie. A ta związana jest z odrodzeniem Polski i inwestycjami strategicznymi, wśród których była droga żelazna do Helu.
Cofnijmy się jednak do końca wieku XIX. 15 grudnia 1898 roku oddano do użytku linię kolejową z Redy do Pucka, przedłużoną następnie 26 września 1903 roku przez Swarzewo do Krokowej. Dopiero między 1920 a 1922 rokiem zbudowano trasę ze Swarzewa do Helu. Inwestycja ta realizowana była przez wojsko, pod kierownictwem kpt. inż. Ottona Műllera.
Budowa ta od początku traktowana była jako strategiczna ze względów militarnych i sytuacji związanej z wojną z bolszewikami. Chodziło o to, by bez przeszkód odbierać dostarczany z Francji drogą morską sprzęt wojskowy. Ze względu na problemy jakie stawiał senat Wolnego Miasta Gdańska, jedyną możliwość dawał port w Helu, wymagający zresztą remontu i modernizacji.
16 września 1922 roku wojsko przekazało nową linię do użytku władzom cywilnym, a pierwszy pociąg pasażerski przejechał nią 16 listopada 1922.
Dworzec w Helu jest jednym z kilku, jakie wzniesiono wzdłuż tej pięknej trasy na potrzeby obsługi pasażerów i towarów. W ostatnich latach wszystkie one przeszły potrzebne remonty, zmodernizowana została też sama trasa kolejowa. Dworzec w Helu wyremontowano w latach 2022-2023 przywracając mu dawny blask, a jednocześnie dostosowując do współczesnych potrzeb pasażerów.
CIEKAWOSTKI
- Szyny do budowy linii kolejowej do Helu pozyskano z innych dróg żelaznych, m.in. z linii Łuniniec – Pińsk na Polesiu.
- W letnim sezonie turystycznym w połowie lat 30. do Helu dojeżdżało około 20 pociągów z wagonami sypialnymi, m.in. z Warszawy, Poznania, Krakowa i Lwowa.
STAN OBECNY
Po remoncie z lat 2022-2023 helski dworzec kolejowy prezentuje się znakomicie. Trochę brakuje morskiego klimatu we wnętrzu poczekalni, ale czystość i nowoczesność w połączeniu z charakterystyczną architekturą szkieletową pozostawiają znakomite wrażenie.
ZWIEDZANIE
Dworzec jest czynny, służy podróżnym. Do ich dyspozycji jest poczekalnia z otwartym okienkiem kasy biletowej, na zewnątrz także biletomaty. Oczywiście latem pociągów przyjeżdża do Helu więcej niż poza sezonem, niemniej stacja cały czas żyje.
WRAŻENIA Z MIEJSCA
Gdy 16 lat temu stanąłem z aparatem fotograficznym na jednym z peronów helskiej stacji, spoglądał na mnie zabytkowy dworzec w dziwnym odcieniu zieleni, która pokryła część murowaną muru pruskiego. Część zaś była biała, ale tu i ówdzie pomalowana graffiti. Dziś to miejsce wygląda znakomicie i takie też sprawia wrażenie. I choć byłem kilka dni temu – a to jeszcze nie lato, nie wakacje – to ruch pasażerski już był spory. Wiele osób podróżowało z rowerami – wszak trasa dla jednośladów prowadzi przez piękne tereny Półwyspu. Jednego nie udało mi się zrealizować: przejechać się pociągiem z Helu choćby do Władysławowa i z powrotem. To jeden z celów na kolejny pobyt w tym jednym z moich ukochanych miejsc.
ZOBACZ TEŻ
- dworzec kolejowy w Jastarni
- dworzec kolejowy we Władysławowie
- dworzec kolejowy w Pucku
- dworce kolejowe w Polsce
- zabytki powiatu puckiego
ŹRÓDŁA INFORMACJI
- Stankiewicz Ryszard, Marcin Stiasny, Atlas linii kolejowych Polski 2011, Wyd. Eurosprinter, Rybnik 2011
- Kuklik Mirosław, Tryptyk Helski. Część II: od roku 1920 do roku 1938, Stowarzyszenie „Przyjaciele Helu”, Hel-Gdańsk 2019
- Tarkowska Aleksandra, Sekrety Półwyspu Helskiego, Księży Młyn, Łódź 2016
- bazakolejowa.pl
- architekturaibiznes.pl
- whitemad.pl
- OpenStreetMap
Zdjęcia z 08.06.2026 i 09.06.2026
Zdjęcia z 22.05.2010
podrozezmataszkami.pl 