Kościół pw. św. Józefa w Kobułtach – piękno sakralnego neogotyku |

WSTĘP

Ceglane kościoły neogotyckie kojarzą mi się zazwyczaj z ewangelikami, niezależnie od tego, czy ci nadal są ich gospodarzami, czy w wyniku powojennych zmian obiekty zostały przejęte przez katolików. Pamiętać jednak należy, że nie jest to zasada, a przykładem jest kościół pw. św. Józefa w Kobułtach na Mazurach.

LOKALIZACJA

Miejscowość: Kobułty
Ulica: Kobułty 41
gmina: Biskupiec
powiat: olsztyński
Województwo: warmińsko-mazurskie
Lokalizacja GPS: 53.800019, 21.028486

HISTORIA

Historię wsi Kobułty przytoczyłem pokrótce w ramach wpisu blogowego o ruinach miejscowego kościoła ewangelickiego. Sięga ona początku XV wieku, wtedy także powstała miejscowa parafia. Drewniany kościół służący katolikom został ostatecznie przekształcony na luterański. W 1832 roku zastąpił go murowany, od lat 70. XX wieku, po opuszczeniu przez wiernych, popadający w ruinę – dziś w stanie tzw. trwałej ruiny.

Obecność ewangelickiej świątyni nie wykluczała jednak konieczności budowy kościoła katolickiego. Położenie mazurskiej wsi w pobliżu katolickiej Warmii sprzyjało migracjom, choćby związanym z mieszanymi małżeństwami; 3/4 mieszkańców wsi stanowili katolicy, przez co w roku 1884 ksiądz z parafii w pobliskim Biskupcu – Edward Herrmann – zasugerował konieczność powstania nowej parafii, właśnie w Kobułtach. W 1886 roku rozpoczął formalne starania o jej utworzenie.

Po uzyskanej zgodzie biskupa warmińskiego, parafia w Biskupcu zakupiła w Kobułtach dom na plebanię oraz działki pod kościół, cmentarz i rolną dla nowego, przyszłego proboszcza w Kobułtach. W 1894 we wsi pojawił się pierwszy ksiądz, który prowadził nabożeństwa w tymczasowej kaplicy.

W latach 1897-1899 zbudowano kościół, który w 1901 otrzymał prawa parafialne, a w 1903 roku został konsekrowany. Do dziś służy swoim pierwotnym celom, najprawdopodobniej (choć trudno znaleźć jakiekolwiek informacje w tym zakresie) bez większych zmian architektonicznych i bez zniszczeń w trakcie dziejowych burz.

CIEKAWOSTKI

Projektantem kościoła pw. św. Józefa w Kobułtach był Fritz Heitmann (1853-1921).
Kubatura kościoła wynosi 4190 m3, a powierzchnia użytkowa – 370 m2.
Do miejscowej parafii należą miejscowości: Kobułty, Borki Wielkie, Mojtyny, Kamionka, Pierwej, Chmielówka, Wola Popowa, Grodziska, Rutkowo, Łąka Dymerska, Rudziska, Labuszewo, Dymer, Botowo.
Kościół został wpisany do rejestru zabytków 18 stycznia 2000 pod numerem A-2177.

STAN OBECNY

Kościół pw. św. Józefa w Kobułtach jest w bardzo dobrym stanie, zadbany, zachęcający do odwiedzin nie tylko swoją neogotycką architekturą, ale i położeniem w otoczeniu także zadbanej zieleni, w centrum wsi.

ZWIEDZANIE

Podczas mojej czerwcowej wycieczki główne wejście do kościoła było otwarte. I choć dostępna była wyłącznie kruchta, to widok z niej na trójnawowe wnętrze świątyni był naprawdę dobry i pozwolił dojrzeć wiele interesujących elementów architektury i oryginalnego, neogotyckiego wystroju i wyposażenia, w tym m.in. ołtarz główny z przedstawieniem św. Józefa – patrona kościoła, ławki i ambonę. No i piękne sklepienie gwiaździste nawy głównej.

WRAŻENIA Z MIEJSCA

Najważniejszym dla mnie zabytkiem w Kobułtach jest bez wątpienia miejscowy dworzec kolejowy nieistniejącej już linii 262 łączącej kiedyś Szczytno z Biskupcem. Niesamowite wrażenie wywarł na mnie także zrujnowany kościół ewangelicki. Ale i zadbany i nadal służący wiernym kościół katolicki zdecydowanie mi się spodobał – wszak architektura neogotycka, także sakralna, należy do moich ulubionych.