WSTĘP
Gdy pod koniec tegorocznego kwietnia odwiedziłem pociągiem Trzemeszno, jako pierwszy powitał mnie znakomicie odrestaurowany dworzec kolejowy – pisałem o nim jakiś czas temu. Stamtąd spacerem ruszyłem ku południowej części miasteczka, po drodze mijając intrygujące kamienice, pomniki, chłonąc niespieszny klimat. Przez większość trasy spoglądała na mnie miejscowa wieża ciśnień, przy której oczywiście także się zatrzymałem.
LOKALIZACJA
- Miejscowość: Trzemeszno
- Ulica: Orchowska 18
- gmina: Trzemeszno
- powiat: gnieźnieński
- Województwo: wielkopolskie
- Lokalizacja GPS: 52.553613, 17.816511
HISTORIA
Miejska wieża ciśnień w Trzemesznie została zaprojektowana w roku 1905 przez firmę H. Schevena z Düsseldorfu. Gotowy projekt magistrat Trzemeszna zatwierdził 20 października. W następnym roku rozpoczęto budowę, a gotowy obiekt uruchomiono w 1908, łącząc z sąsiednią przepompownią.
Przez szereg lat wieża służyła mieszkańcom, dokonywano jednak tylko drobnych remontów. Skutkowało to np. koniecznością zdjęcia z kopuły latarni zagrażającej upadkiem, czy odrzucenia wiszących gzymsów i wypełnieniu ubytków. Miało to miejsce w 1982. 1 maja 1993 roku rozpoczęto gruntowne prace remontowe, zakończone w 1994.
CIEKAWOSTKI
- Wysokość wieży wynosi 40 m. W jej głowicy znajduje się stalowy zbiornik wodny Barkhausen o pojemności 150 m3.
- Firma H. Schevena z Düsseldorfu, która zaprojektowała trzemeszeńską wieżę, specjalizowała się w realizacjach wodociągowych – należy do niej m.in. projekt ujęcia i stacji uzdatniania wody „Północ” w Lidzbarku Warmińskim oraz wodociągów w Szamotułach. Firma ta, założona w 1874 w Bochum przez Heinricha Schevena (1833-1896) działa do dziś – jako Scheven GmbH z siedzibą w Erkrath.
- Prace remontowe z 1993-1994, przeprowadzone przez firmę „Kominbud”, zostały nagrodzone „Budową Roku”, przyznawaną przez Ministerstwo Budownictwa.
STAN OBECNY
Wieża ciśnień w Trzemesznie jest dziś w bardzo dobrym stanie, dzięki remontowi z lat 1993-1994. Oczywiście widać już upływający czas (w końcu to ponad 30 lat od remontu), niemniej jednak wielu podobnym obiektom życzyłbym takiej formy. I mimo zasłaniającej zieleni można dostrzec detale portalu wejścia czy, znajdujący się dwie kondygnacje wyżej, balkon.
Obiekt ten to kolejny przykład na to, że ponad 100 lat temu przy projektowaniu zwracano uwagę nie tylko na funkcjonalność, ale i na estetykę – i dzięki temu możemy dziś zachwycać się architekturą także obiektów przemysłowych.
Zdjęcia zostały wykonane 22.04.2026.
ZWIEDZANIE
Wieża w Trzemesznie służy nadal swoim pierwotnym celom – jest elementem miejscowych wodociągów, wobec czego nie można jej zwiedzać. Można natomiast ją zobaczyć – z ulicy Orchowskiej lub Parkowej. Zdjęcia we wpisie wykonałem sprzed ogrodzenia przy Orchowskiej.
WRAŻENIA Z MIEJSCA
Wieże ciśnień to nieodłączny element miejskiego krajobrazu – zwłaszcza miast małych i średnich, często górujący nad zabudowaniami. Tak jest również z wieżą w Trzemesznie – choć niedostępną z bliska.
ZOBACZ TEŻ
- kolejową wieżę ciśnień w Gnieźnie
- miejską wieżę ciśnień w Mogilnie
- zabytki powiatu gnieźnieńskiego
- wieże ciśnień w Polsce
ŹRÓDŁA INFORMACJI
podrozezmataszkami.pl 