Zdążyłem! Nie wiem, czy to rzeczywiście powód do prawdziwej radości, bo za jakiś czas, kiedy buldożery zaczną rozgryzać czerwone cegły, wzrośnie gniew, ale pozostanie już tylko smutek… Mowa o domu – kolejnym z muru pruskiego – zlokalizowanym przy ulicy Polskiego Czerwonego Krzyża 30 w Toruniu. Zbudowany został w 1890 roku jako wielorodzinny, dwukondygnacyjny. W porównaniu do wielu innych – w zasadzie już nieistniejących domów szkieletowych w Grodzie Kopernika – ma w sobie ważną historię, zwłaszcza w kontekście dziejów kina polskiego. Otóż, po 1918 roku zamieszkała w nim, wraz z matką (wdową) i rodzeństwem, przyszła aktorka – Helena Grossówna, grająca w przedstawieniach teatralnych, rewiach i w filmach, występująca razem z Eugeniuszem Bodo, czy Adolfem Dymszą. Grossówna była bardzo ciekawą postacią, zainteresowanych szerzej jej działalnością, nie tylko aktorską, odsyłam do artykułu w toruńskich „Nowościach” (link w źródłach, poniżej). Fakt, iż dom przy obecnej ulicy PCK 30 zamieszkiwała tak znana i ciekawa osoba nie pozwolił na ocalenie zabytku. Niestrudzony w badaniach dziejów Torunia redaktor „Nowości” Szymon Spandowski znalazł nawet inwestora chętnego na odkupienie domu i jego wyremontowanie. Niestety, obecny właściciel już zaczął budowę bloku (!) na działce obok, a więc kwestia zburzenia domu Grossówny to zapewne bardziej dni, niż tygodnie, czy miesiące. To fatalna decyzja dla historii miasta i jego zabytków. Nie pamiętam, kiedy ostatni raz wykonałem tyle zdjęć domu z muru pruskiego. Na fotografiach zachowam jego wygląd, ale dusza tego miejsca ulatuje już na zawsze…

• Miejsce: Toruń, woj. kujawsko-pomorskie
• Data budowy: 1890
• Stan: db
• Możliwość zwiedzania: nie
• Inne: –
• Źródła: nowosci.com.pl, Wikipedia, OpenStreetMap
• Zdjęcia wykonane: 2021-03-04