Łódź miastem fabryk, pałaców, willi i kamienic. I to jakich! Kilka kamienic i obiektów pałacowych, zlokalizowanych przy znakomitej ulicy Piotrkowskiej udało już mi się sfotografować i zaprezentować na blogu. Nieco ponad miesiąc temu odwiedziłem i zwiedziłem ten, który widniał na mojej liście must visit – przepiękny dawny pałac Izraela Poznańskiego (dawny, bo dziś właścicielem jest Miasto Łódź). To zabytek wyjątkowy i zachwycający. Spotyka się nawet określenie „polski Luwr” i nie jest ono na wyrost. Ale po kolei. Obiekt powstał z inicjatywy jednego z 3 łódzkich „królów bawełny” – Izraela Poznańskiego (1832-1900; pozostali to: Ludwik Geyer i Karol Schiebler). Wielka rezydencja fabrykancka została wzniesiona na obszernej działce u zbiegu ulic Ogrodowej i Zachodniej, na miejscu piętrowego domu, farbiarni i rzeźni, a obok własnej fabryki włókienniczej Poznańskiego. Budynek powstawał etapami: w latach 1888-1890 oraz 1898-1903, właściwie każdorazowo związanymi z rozbudową, przebudową i modernizacją. Wpływ na ostateczny wygląd pałacu miało kilku architektów. W pałacowych wnętrzach umieszczono nie tylko pomieszczenia mieszkalne (na piętrze) – wielkie i sale i kameralne pokoje, ale także m.in. gabinet prezesa, biura, magazyny (parter), zaplecze gospodarcze (piwnice) i pomieszczenia dla służby (poddasze). Od strony zachodniej swoje miejsce znalazła oranżeria i ogród. Poznańscy zajmowali pałac do czasów pierwszowojennych, a w międzywojniu wydzierżawiono go władzom państwowym – mieścił Izbę Skarbową i Urząd Wojewódzki. Niemiecki okupant dokonał pewnych zmian wnętrz, ale wojnę budynek przetrwał niezniszczony. Władzom polskim służył ponownie w latach 1945-1975, a od 1975 roku mieści Muzeum Miasta Łodzi (początkowo Muzeum Historii Miasta Łodzi) – poza częścią północną skrzydła wschodniego, którą zajmuje Urząd Miasta. Przepych bijący z architektury i wyposażenia pałacu może nieco razić, ale jednocześnie zachwyca. Tym razem miałem możliwość nie tylko przyjrzeć się dokładnie pałacowym elewacjom, ale i zwiedzić wnętrza, choć na szczegółowe poznanie wszystkich eksponatów muzealnych potrzeba nie godziny, a kilku. Niemniej jednak, wyszedłem z pałacu zachwycony i trochę rozczarowany powrotem do współczesności. Bo pałac-muzeum i jego wyposażenie to znakomita okazja do podróży w czasie do lat działalności Poznańskich, ale także czasów nieco młodszych – niektóre z pomieszczeń poświęcone są wybitnym łodzianom: Markowi Edelmanowi, Julianowi Tuwimowi, Karlowi Dedeciusowi i Arturowi Rubinsteinowi; inne natomiast pokazują życie w wielokulturowym i wielowyzaniowym mieście. Dawny pałac Izraela Poznańskiego to miejsce wybitne, niesamowite i zachwycające. Niniejsza galeria zdjęć to prawie 80 fotografii pałacu z zewnątrz – z jego wieloma detalami, a także niektórych wnętrz. Poza nimi zapraszam także do śledzenia mojego FB i IG profilu tomasz.stochmal, na którym będę prezentował i omawiał w najbliższych tygodniach bardziej szczegółowo niektóre pomieszczenia, wystawy i detale.

• Miejsce: Łódź, woj. łódzkie
• Kalendarium: 1888-1890, 1898-1903 – budowa/rozbudowa; lata 50 i 60. – rozbudowa na potrzeby urzędów
• Stan: bdb
• Inne: wpisany do rejestru zabytków 09-03-1964 pod numerem KL.-III-4/16-64, 20.01.1971 pod numerem A/16/71 1 A/45 i 18.11.2016 pod numerem A/46 oraz uznany za Pomnik Historii w 2015 
• Możliwość zwiedzania: tak (część muzealna – Muzeum Miasta Łodzi)
• Źródła: mapy.zabytek.gov.pl, zabytek.pl, lodz.wyborcza.pl, muzeum-lodz.pl, Wikipedia; Krzysztof Stefański, Jacek Kusiński, Łódź. Pałace i wille, Wyd. Kusiński. Książki o Łodzi, Łódź 2017; OpenStreetMap
• Zdjęcia wykonane: 2022-11-05