Wśród miejsc w Lublinie, które udało mi się zobaczyć i choć nieco poznać podczas kwietniowego spaceru fotograficznego, znalazł się Plac Litewski. To, co mi się w nim podoba, to przestrzeń wzbogacona zielenią i małą architekturą oraz otaczające go zabytkowe budynki. Wśród nich moją uwagę zwrócił m.in. dawny gmach Lubelskiego Rządu Gubernialnego, nazywany także Pałacem Gubernialnym. To pseudoklasycystyczny obiekt, wzniesiony w latach 1859-1860 według projektu warszawskiego architekta Juliana Ankiewicza, jako odpowiedź na potrzeby lokalowe Lubelskiego Rządu Gubernialnego, a zwłaszcza jego wydziału skarbowego. Rozrost biurokracji zaowocował bardzo interesującym budynkiem z kilkoma detalami przyciągającymi wzrok. Mają one związek zarówno z pierwotnym przeznaczeniem gmachu (rząd gubernialny), jak i obecnym, tzn. siedzibą Wydziału Pedagogiki i Psychologii Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej. Obecne funkcje edukacyjne budynek pełni od czasów po II wojnie światowej (wcześniej, w latach 1918-1939 służył Dyrekcji Okręgu II Korpusu Wojska Polskiego, a w latach 1939-1945 zajmowały go niemieckie władze wojskowe). W latach 1961 i 1970 napis na na zwieńczeniu elewacji, brzmiący: „RZĄD GUBERNIALNY LUBELSKI” zamieniono na: „NAUKA W SŁUŻBIE LUDU”. O funkcji uniwersyteckiej świadczy również napis na portalu, a ponad nim możemy zobaczyć kartusz z herbem guberni obowiązującym w latach 1845-1866. Ciekawych detali jest więcej, jednak całość pozytywnego odbioru zaburza nieco stan elewacji (m.in. brzydkie ślady po zerwanych tablicach). I te anteny ponad zwieńczeniem elewacji… Oby remont nastąpił jak najszybciej, wtedy zabytek (wpisany do rejestru w 1971 i 1972) będzie wyglądał dużo lepiej.

• Miejsce: Lublin, woj. lubelskie
• Kalendarium: 1859-1860 – budowa; 1949 – remont elewacji; 1961, 1970 – zmiany napisów na elewacji; 1970, 1994-1995 – remonty
• Stan: bdb-
• Inne: wpisany do rejestru zabytków 18.05.1971 pod numerem A/504 i 10.04.1972 pod numerem A/588; obecnie siedziba Wydziału Pedagogiki i Psychologii Uniwersytetu Marii Curie-Skłodowskiej
• Możliwość zwiedzania: nie
• Źródła: mapy.zabytek.gov.pl, zabytek.pl, praca zbiorowa, Lublin. Przewodnik, Gaudium, Lublin 2016; OpenStreetMap
• Zdjęcia wykonane: 2022-04-26