W Lidzbarku Warmińskim, u ujścia rzeki Symsarny do Łyny znajduje się zabytek, który doskonale widać z ulicy Krzywej i placu Młyńskiego. Jednak ze względu na bliskie sąsiedztwo zamku, górującego nad okolicą, budynek ten wydaje się być nieco zapomniany, mimo tego, iż figuruje w rejestrze zabytków. A historia tego miejsca jest mniej więcej tak długa, jak wspomnianej gotyckiej warowni. Mowa o młynie-kaszarni, 3-kondygnacyjnym obiekcie, krytym wielospadowym dachem z dachówką. Istniejący do dziś młyn stoi w tym miejscu od 1915 roku – wówczas to został wzniesiony przez właściciela, M. Khila, w miejscu starszego, który spłonął rok wcześniej. A lidzbarski, zamkowy młyn wymieniony był już w dokumencie lokacyjnym miasta z 12 sierpnia 1308 roku. W ciągu kolejnych wieków zmieniał się, przekształcany i przebudowywany, ale miejsce, gdzie Symsarna wpływa do Łyny należało niezmiennie do młynarzy – wykorzystywana była energia wody (później już prąd pobierany był z sieci ogólnej). Obecny obiekt przekształcono (ale tylko technologicznie) w latach 1952-1953 na potrzeby produkcji kasz. Trudno jednoznacznie stwierdzić, czy zabytek (wpisany do rejestru w 2006 roku) nadal pełni swoją młyńską funkcję, bowiem pierwszą kondygnację zajmują restauracja i sklep. Budynek jest w dobrym stanie. Na drzwiach południowo-wschodnich można jeszcze znaleźć starą tablicę „palenie SUROWO WZBRONIONE”. Jednak zupełnie dla mnie niezrozumiałe jest wykorzystywanie zabytku rejestrowego jako ścianę reklamową dla banerów niezwiązanych z działalnością prowadzoną w miejscu. Czy tak powinna wyglądać ochrona zabytków?

• Miejsce: Lidzbark Warmiński, pow. lidzbarski, woj. warmińsko-mazurskie
• Kalendarium: 1915 – budowa; 1952-1953 – przekształcenie młyna w kaszarnię
• Stan: db+
• Możliwość zwiedzania: nie
• Inne: wpisany do rejestru zabytków 25.05.2006 pod numerem A-2257
• Źródła: mapy.zabytek.gov.pl, zabytek.pl, GMINNY PROGRAM OPIEKI NAD ZABYTKAMI MIASTA LIDZBARK WARMIŃSKI NA LATA 2020-2023, OpenStreetMap
• Zdjęcia wykonane: 2022-08-05