Dzisiejsza galeria skupia w sobie w zasadzie dwa zabytki, choć stanowiące całość – to dawny zamek i opactwo benedyktyńskie w Płocku. Zamek powstał na przełomie XIII i XIV wieku, natomiast budynek opactwa w XVI w. Dość skomplikowana historia obu obiektów, połączonych i zależnych od siebie spowodowała, iż dziś mamy do czynienia z obiektem różnorodnym architektonicznie, lecz zadbanym i wciąż użytkowanym – obecnie przez Muzeum Diecezjalne.

• Miejsce: Płock, woj. mazowieckie
• Data budowy: przełom XIII/XIV w. (przekształcenie istniejącego grodu w zamek, obwiedziony murem obronnym; rozbudowa za panowania Kazimierza Wielkiego; zamieniony w ruinę w wyniku potopu szwedzkiego i wojny północnej; w XVI w. dobudowano obiekty opactwa benedyktyńskiego, w 1781 zajęte przez seminarium duchowne, a następnie (1866) przez gimnazjum żeńskie; XVIII/XIX w. rozebrano mury obronne zamku, pozostawiając basztę (przebudowaną ok. 1492 na dzwonnicę katedralną), Wieżę Szlachecką (obniżoną w 1796) i fragment muru
• Stan: bdb
• Inne: obecnie Muzeum Diecezjalne
• Źródła: Przewodnik po Płocku, Płocki Instytut Wydawniczy, Płock 2011, s. 12-14 i 20-21; OpenStreetMap
• Zdjęcia wykonane: 2013-08-23